Twój układ rozrodczy i przewód pokarmowy nie żyją w dwóch osobnych światach. Jeśli w Twoim organizmie toczy się przewlekła infekcja, ciało dostaje jasny sygnał to nie jest bezpieczny czas na reprodukcję.
W tym artykule pokażę Ci konkretne patogeny, o których bardzo mało się mówi, a które skutecznie blokują Twoją szanse na zdrową i bezpieczną ciążę.
Żołądek i jelita jako fundament płodności
Zgaga i wzdęcia to nie są tylko problemy gastryczne. To sygnały alarmowe. Pierwszym i najczęściej ignorowanym winowajcą jest Helicobacter pylori. To bakteria, która wyłącza produkcję kwasu solnego w żołądku. Bez kwasu nie wchłoniesz żelaza. H. pylori dodatkowo „kradnie” żelazo dla siebie, podnosząc poziom hepcydyny [1]. W efekcie masz niską ferrytynę i nie wchłaniasz dobrze witaminy B12. Bez odpowiedniego poziomu żelaza i witaminy B12 błona śluzowa macicy (endometrium) nie rozwija się prawidłowo, co uniemożliwia zagnieżdżenie się zarodka. Badania pokazują, że aktywna infekcja H. pylori drastycznie zwiększa ryzyko poronień i wewnątrzmacicznego obumarcia płodu [2].
Co gorsza, przeciwciała przeciwko H. pylori znajdują się w płynie pęcherzykowym w jajnikach i w śluzie szyjkowym. Mogą one atakować plemniki, obniżając ich ruchliwość [3]. To oznacza, że nieleczona infekcja w żołądku u Twojego partnera również obniża Wasze szanse na dziecko.
Ukryte infekcje układu rozrodczego
Problemy w żołądku to tylko początek. Istnieją bakterie, które bezpośrednio atakują układ rozrodczy, nie dając przy tym często żadnych objawów.
Chlamydia trachomatis – cichy niszczyciel jajowodów
Chlamydia trachomatis to najczęstsza bakteryjna choroba przenoszona drogą płciową. Problem polega na tym, że u większości kobiet przebiega bezobjawowo. Nieleczona infekcja wędruje w górę układu rozrodczego i wywołuje stan zapalny jajowodów.
Organizm, próbując naprawić uszkodzenia, tworzy blizny. Te blizny prowadzą do zwłóknienia i niedrożności jajowodów [5]. Zablokowany jajowód to fizyczna przeszkoda, której plemnik nie pokona. To jedna z głównych przyczyn niepłodności i ciąż pozamacicznych.
Mycoplasma i Ureaplasma – przyczyny nawracających poronień
Mycoplasma hominis i Ureaplasma urealyticum to bakterie, które naturalnie kolonizują drogi rodne u wielu kobiet. Kiedy jednak dochodzi do ich przerostu, stają się groźne.
Badania pokazują, że infekcje tymi bakteriami są silnie powiązane z nawracającymi poronieniami i przedwczesnymi porodami [6]. Bakterie te mogą przenikać do jamy macicy, wywołując przewlekły stan zapalny endometrium. W jednym z badań wskaźnik żywych urodzeń u pacjentek z nawracającymi poronieniami wzrósł z 64% do 78% po wyleczeniu infekcji Mycoplasma i Ureaplasma [7].
Co warto zrobić?
Leczenie niepłodności to nie jest tylko kwestia hormonów. Zanim zaczniesz stymulację hormonalną, upewnij się, że Twoje ciało nie walczy z ukrytym wrogiem. Poniżej pobierzesz listę zakażeń i sposoby ich diagnostyki.
Pasożyty – nieproszeni goście
Toxoplasma gondii
Toksoplazmoza to choroba wywoływana przez pierwotniaka Toxoplasma gondii. Zakażenie w trakcie ciąży jest bardzo niebezpieczne dla płodu. Badania wskazują również, że przewlekła, utajona infekcja u kobiet starających się o dziecko może zwiększać ryzyko wczesnych poronień [8]. Układ odpornościowy, skupiony na walce z pasożytem, nie tworzy odpowiedniego środowiska dla rozwijającego się zarodka.
Trichomonas vaginalis – pierwotniak, który niszczy nasienie i wywołuje przedwczesny poród
Trichomonas vaginalis (rzęsistek pochwowy) to pierwotniak przenoszony drogą płciową. Szacuje się, że jest to najczęstszy niewirusowy patogen przenoszony drogą płciową na świecie. W Polsce jest mocno niedodiagnozowany, bo standardowy wymaz ginekologiczny go nie wykrywa. Potrzebny jest test PCR lub hodowla.
U kobiet wywołuje przewlekły stan zapalny pochwy i szyjki macicy. Ten stan zapalny nie pozostaje lokalny. Badania pokazują, że zakażenie T. vaginalis w ciąży zwiększa ryzyko przedwczesnego porodu ponad 7-krotnie [10]. Systematyczny przegląd z 2022 roku potwierdza związek z przedwczesnym pęknięciem błon płodowych i niską masą urodzeniową dziecka [11].
U mężczyzn pierwotniak wydziela toksyczne białka (TvESP), które bezpośrednio uszkadzają plemniki. Obniżają ich ruchliwość, żywotność i integralność błony komórkowej [12]. W jednym z badań T. vaginalis wykryto u 18% niepłodnych mężczyzn, podczas gdy w grupie płodnych mężczyzn tylko u 4% [13]. Oboje partnerzy mogą być zakażeni bez żadnych objawów. W takiej sytuacji oboje powinni być zbadani i leczeni jednocześnie.
Schistosoma – egzotyczne zagrożenie
Schistosomatoza to choroba pasożytnicza wywoływana przez przywry z rodzaju Schistosoma. W Polsce nie występuje naturalnie, ale możesz się nią zarazić podczas wakacji w Afryce, na Bliskim Wschodzie czy w niektórych rejonach Azji i Ameryki Południowej (kąpiąc się w słodkich zbiornikach wodnych).
Jaja pasożyta mogą osadzać się w narządach rodnych (jajnikach, jajowodach, macicy), wywołując potężny stan zapalny (ziarniniaki). To prowadzi do bliznowacenia, niedrożności jajowodów i fizycznego zablokowania owulacji [9]. U mężczyzn jaja pasożyta w pęcherzykach nasiennych obniżają jakość nasienia. Jeśli długo starałaś się o dziecko, a w przeszłości podróżowałaś do stref endemicznych, warto wziąć to pod uwagę.
🪱 Pasożyty przenoszone przez łożysko – zagrożenie dla płodu
Płód nie ma własnego układu odpornościowego. Jest immunoniekompetentny, co oznacza, że nie potrafi bronić się przed patogenami, które przedostają się przez łożysko. Dla matki infekcja może przebiegać łagodnie lub bezobjawowo. Dla rozwijającego się dziecka może być śmiertelna.
Najlepiej udokumentowanym przykładem jest Toxoplasma gondii, opisana wyżej. Ale to nie jedyny pasożyt zdolny do transmisji przez łożysko.
-
Glista ludzka (Ascaris lumbricoides) w fazie larwalnej migruje przez krew. Opisano przypadki transmisji larw przez łożysko, co może prowadzić do zaburzeń rozwoju płodu i poronień. Zakażenie jest częstsze niż się wydaje, bo przebiega bezobjawowo lub z niespecyficznymi dolegliwościami brzusznymi.
-
Węgorzyca (Strongyloides stercoralis) to pasożyt o wyjątkowej zdolności do autoinfekcji, czyli samozakażenia. Larwy mogą przenikać przez ściany jelita i wędrować przez krew do różnych narządów. U kobiet w ciąży opisano transmisję przez łożysko i przez mleko matki. Infekcja u płodu może prowadzić do poważnych powikłań, w tym do rozsianej węgorzycy noworodkowej.
-
Włośnica (Trichinella spiralis) to choroba wywoływana przez larwy nicienia, które wnikają do mięśni. Badania na modelach zwierzęcych i opisy przypadków klinicznych wskazują, że larwy mogą przenikać przez łożysko. U kobiet ciężarnych zakażenie wiąże się z ryzykiem poronienia i przedwczesnego porodu.
-
Toksokaroza (Toxocara canis/cati) to zakażenie larwami glisty psiej lub kociej. Larwy migrują przez narządy wewnętrzne (zespół larwy wędrującej trzewnej). Badania wykazują, że kobiety ciężarne zakażone Toxocara są narażone na poronienia, wewnątrzmaciczne obumarcie płodu i niską masę urodzeniową dziecka [14]. Źródłem zakażenia jest kontakt z glebą lub piaskownicą zanieczyszczoną odchodami zwierząt, a także nieumyte warzywa.
Wspólny mianownik tych zakażeń jest jeden: płód, który nie ma własnej odporności, nie ma żadnych mechanizmów obronnych przed patogenem, który matka może nawet nie czuć. Dlatego diagnostyka parazytologiczna przed ciążą to nie fanaberia. To element odpowiedzialnego przygotowania do macierzyństwa.
Dietetyk kliniczny i psychodietetyk z ponad 5-letnim doświadczeniem, specjalizujący się w problemach układu pokarmowego (SIBO, jelita, żołądek).
Wykładowca akademicki oraz absolwentka licznych studiów i szkoleń z zakresu dietetyki i fitoterapii.
Bibliografia:
[1] Wang et al. (2025). Frontiers in Microbiology. DOI: 10.3389/fmicb.2025.1541011
[2] Wang et al. (2024). Scientific Reports. DOI: 10.1038/s41598-024-83694-9
[3] Moretti et al. (2013). ISRN Urology. PMC: 3780520
[5] Pathogenesis of fallopian tube damage caused by Chlamydia trachomatis infections. (2015). PMID: 25592078
[6] Adverse pregnancy and birth outcomes associated with Mycoplasma hominis, Ureaplasma urealyticum and Ureaplasma parvum: a systematic review and meta-analysis. (2022). PMID: 36028274
[7] Bishop et al. (2025). Fertility and Sterility. Recurrent pregnancy loss and the role of Mycoplasma and Ureaplasma: a prospective cohort study with outcome after treatment.
[8] A Meta Analysis on Risks of Adverse Pregnancy Outcomes in Toxoplasma gondii Infection. (2014). PLoS One.
[9] Schistosomiasis: a Neglected Cause of Infertility in Females and Males. (2025). Curr Opin Infect Dis. PMC: 12450428
[10] PMC11141949. Investigation of the frequency and relationship between trichomoniasis and preterm delivery. (2024). PMC: 11141949
[11] Trichomoniasis and adverse birth outcomes: a systematic review and meta-analysis. (2022). PMID: 34036690
[12] Zhang et al. (2023). Trichomonas vaginalis excretory secretory proteins reduce semen quality and male fertility. Acta Tropica. PMID: 36535511
[13] Abbas & Hachem. (2026). Association Between Trichomonas vaginalis Infection and Semen Quality in Infertile Men. Journal of Applied Health Sciences and Medicine.
[14] Seroprevalence of Toxocara spp. in Pregnant Women and adverse pregnancy outcomes. (2024). PMC: 11055642
Mój blog
Może to Cię zainteresuje?
Wynik B12 w „normie”, a Ty czujesz się okropnie? Dlaczego Twoje laboratorium Cię oszukuje i jak w końcu znaleźć przyczynę
Czas czytania: 7 minut Czytaj wpis
Miesiączkujesz prawidłowo? To pewnie przyczyna Twojej niskiej ferrytyny… A może jednak nie?
Czas czytania: 6 minut Czytaj wpis
IPP na zgagę i refluks – dlaczego leki obniżające kwasowość mogą Ci zaszkodzić i co zrobić zamiast
Czas czytania: 7 minut Czytaj wpis
Fizjoterapia uroginekologiczna w endometriozie – dlaczego to coś więcej niż „rehabilitacja”
Czas czytania: 12 minuty Czytaj wpis
Ból podczas seksu może dotykać nawet 70% pacjentek z endometriozą! Jak sobie z tym radzić?
Czas czytania: 3 minuty Czytaj wpis
Helicobacter pylori – jeden z najczęstszych błędów. Dlaczego przygotowanie do leczenia jest kluczowe?
Czas czytania: 6 minut Czytaj wpis
Czy można pozbyć się pasożytów naturalnie?
Czas czytania: 9 minut Czytaj wpis
Niepłodność nie oznacza końca
Czas czytania: 4 minuty Czytaj wpis
Zapisz się do newslettera i zacznij dzień zdrowiej!
Otrzymasz bezpłatny ebook z 10 pysznymi przepisami na śniadania – idealnie dopasowanymi do wrażliwych jelit i równowagi hormonalnej. Proste składniki, szybkie przygotowanie i realne efekty dla Twojego samopoczucia.
Zapisani do newslettera będą otrzymywać informacje o zniżkach na konsultacje dietetyczne.
